http://www.oamc.ku.ac.th
 
เกี่ยวกับสำนักพิพิธภัณฑ์ 

ประวัติความเป็นมา

 
มหาวิทยาลัยเกษตรศาสตร์ เป็นสถาบันการศึกษาระดับอุดมศึกษาแห่งแรกที่จัดการเรียนการสอนในสาขาวิชาทางการเกษตร จนได้รับการยกย่องว่าเป็นเลิศในสาขาดังกล่าว และเนื่องจากการเกษตรได้มีบทบาทต่อวิถีชีวิตและความเป็นอยู่ของคนไทยมาเป็นเวลาช้านาน ประกอบกับทบวงมหาวิทยาลัยได้กำหนดภารกิจหลักของสถาบันการศึกษาระดับอุดมศึกษาไว้เป็น 4 ประการ ประการที่ 4 คือ ทำนุบำรุงศิลปวัฒนธรรมของชาติ
 
 

ในแผนพัฒนาการศึกษาระดับอุดมศึกษาระยะที่ 6 (พ.ศ. 2530-2534) มหาวิทยาลัยเกษตรศาสตร์ได้เสนอขออนุมัติจัดตั้งหน่วยงานที่จะดูแลทำนุบำรุงศิลปวัฒนธรรมโดยเฉพาะ มีประกาศและคำสั่งแต่งตั้งคณะทำงานและคณะกรรมการชุดต่าง ๆ ขึ้นมาเป็นลำดับตั้งแต่ปี พ.ศ. 2532 เป็นต้นมา และมหาวิทยาลัยเกษตรศาสตร์มีความคิดที่จะจัดตั้งพิพิธภัณฑ์การเกษตรตั้งแต่ปี พ.ศ. 2530 เห็นได้จากประกาศมหาวิทยาลัยเกษตรศาสตร์แต่งตั้งคณะทำงานโครงการพิพิธภัณฑ์การเกษตร ท้ายที่สุดความคิดเรื่องพิพิธภัณฑ์การเกษตรกับเรื่องศิลปวัฒนธรรมก็มาบรรจบกันเกิดเป็นสำนักพิพิธภัณฑ์และวัฒนธรรมการเกษตร และระหว่าง พ.ศ. 2534-2535 เป็นช่วงเวลาแห่งการเฉลิมฉลองศุภวาระที่สมเด็จพระเทพรัตนราชสุดาฯ สยามบรมราชกุมารีทรงเจริญพระชนมายุครบ 3 รอบ มหาวิทยาลัยเกษตรศาสตร์จึงได้ขอจัดตั้งสำนักพิพิธภัณฑ์และวัฒนธรรมการเกษตรเพื่อมีส่วนร่วมในการเฉลิมฉลองครั้งนี้ด้วย

สำนักพิพิธภัณฑ์และวัฒนธรรมการเกษตรได้รับอนุมัติจัดตั้งตามประกาศในราชกิจจานุเบกษาให้เป็นส่วนราชการในมหาวิทยาลัยเกษตรศาสตร์เมื่อวันที่ 31 สิงหาคม พ.ศ. 2536 โดยมีวัตถุประสงค์ในการจัดตั้งหน่วยงานดังนี้

 
1. เพื่อเป็นแหล่งกลางในการสะสม รวบรวมรักษาและจัดแสดงอุปกรณ์ทางการเกษตร พืช สัตว์ วัตถุทางธรรมชาติ และสิ่งประดิษฐ์เกี่ยวกับการเกษตรของชาติ รวมทั้งการจัดแสดงถึงวัฒนธรรมและชีวิตความเป็นอยู่ของคนไทยที่เกี่ยวข้องกับการเกษตร อันจะแสดงถึงเอกลักษณ์ของชาติไทย
 
2. เพื่อเป็นศูนย์การศึกษาและวิจัยเกี่ยวกับประวัติศาสตร์การเกษตร วิวัฒนาการทางการเกษตร บุคคลสำคัญทางการเกษตร และเทคโนโลยีการเกษตรของประเทศไทย รวมทั้งเป็นแหล่งรวบรวมเอกสาร หลักฐานข้อมูลต่างๆ ที่เกี่ยวข้องเพื่อประโยชน์ในการค้นคว้า วิจัย รวมทั้งให้บริการทางวิชาการแก่หน่วยงานในภาครัฐและเอกชน ตลอดจนประชาชนทั่วไป
 
3. เพื่อเป็นศูนย์กลางในการส่งเสริมให้มีการค้นคว้าวิจัยเกี่ยวกับความเชื่อ ค่านิยม แนวคิด และภูมิปัญญาชาวบ้าน อันเป็นรากฐานของวัฒนธรรมในการดำเนินชีวิตของเกษตรกรและประชาชนคนไทยทั้งมวล
 
4. เพื่อเป็นศูนย์กลางในการส่งเสริมให้มีการค้นคว้า วิจัย เผยแพร่ อนุรักษ์ศิลปวัฒนธรรม ขนบธรรมเนียมประเพณีที่สำคัญของท้องถิ่นและของชาติ ตลอดจนการแลกเปลี่ยนศิลปวัฒนธรรมภายในประเทศและระหว่างประเทศ อันจะทำให้เกิดความเข้าใจและมองเห็นภาพลักษณ์ของวัฒนธรรมพื้นบ้าน วัฒนธรรมท้องถิ่นของคนไทย อีกทั้งได้เห็นความหลากหลายและเห็นคุณค่าทางวัฒนธรรมและอารยธรรม
 
5. เพื่อเป็นแหล่งปฏิบัติการการดำเนินกิจกรรมทางศิลปวัฒนธรรม ตลอดจนสนับสนุนการเรียน การสอน การวิจัย ในการศึกษาวิชาการทางศิลปวัฒนธรรม ทั้งในระดับปริญญาตรี และระดับบัณฑิตศึกษา
 
6. เพื่อสนับสนุนการอนุรักษ์ ฟื้นฟู เผยแพร่ศิลปวัฒนธรรมของชาติทุกสาขา
 
 

นอกจากนี้ มหาวิทยาลัยเกษตรศาสตร์ยังได้รับอนุมัติให้ดำเนินการก่อสร้างอาคารซึ่งสมเด็จพระเทพรัตนราชสุดาฯ สยามบรมราชกุมารี ทรงพระกรุณาโปรดเกล้าฯ พระราชทานนามตามชื่อหน่วยงานว่ากลุ่มอาคาร “สำนักพิพิธภัณฑ์และวัฒนธรรมการเกษตร” เพื่อเป็นสถานที่ปฏิบัติภารกิจที่ได้รับมอบหมาย กับทั้งได้รับพระบรมราชานุญาตให้ประดิษฐานพระนามาภิไธยย่อ “สธ” ในบุษบกมาลาเหนือสระน้ำใหญ่หน้ากลุ่มอาคารด้วย สมเด็จพระเทพรัตนราชสุดาฯ สยามบรมราชกุมารี เสด็จพระราชดำเนินทรงวางศิลาฤกษ์ในวันที่ 10 มีนาคม พ.ศ. 2538 และทรงเปิดอาคารสำนักพิพิธภัณฑ์และวัฒนธรรมการเกษตรในวันที่ 19 ธันวาคม พ.ศ. 2540

 
 
 
ผู้ดำรงตำแหน่งผู้อำนวยการสำนักพิพิธภัณฑ์และวัฒนธรรมการเกษตร มีดังนี้
  1. อาจารย์วรรณา นาวิกมูล
2. อาจารย์วรรณา นาวิกมูล
3. รศ.ดร.ใจสคราญ หิรัญพฤกษ์
4. อาจารย์อรไท ผลดี
5. อาจารย์อรไท ผลดี
6. ผศ.ดร.พุทธชาติ โปธิบาล
3 มกราคม 2537-12 มกราคม 2541
13 มกราคม 2541-12 มกราคม 2545
13 มกราคม 2545-12 มกราคม 2549
13 มกราคม 2549-12 มกราคม 2453
13 มกราคม 2553-12 มกราคม 2457
13 มกราคม 2557-ปัจจุบัน